Fiszki stworzone przez prywatnego użytkownika mogą zawierać błędy. Sprawdzone materiały znajdziesz tutaj.
Społeczeństwo obywatelskie – najważniejsze pojęcia i definicje
33
Zaloguj się aby móc dodawać zestawy do swojego konta i uczyć się ich regularnie.
Zestaw zwiera hasła dotyczące społeczeństwa obywatelskiego, funkcjonujących w nim instytucji i grup interesu oraz rządzącego nim ładu społecznego. Dodatkowo, w zestawie znajdują się informacje dotyczące charakteru konfliktów i problemów zagrażających ładowi społecznemu. Zestaw przeznaczony jest dla zdających maturę z WOSu na poziomie podstawowym i rozszerzonym.
pytanie
odpowiedź
Społeczeństwo obywatelskie
charakterystyczne dla krajów rozwijających się i rozwiniętych; jego członkowie są aktywnie i intensywnie zaangażowani w sprawy życia społecznego (często przejmują inicjatywę, nie czekając na interwencję państwa)
Nieposłuszeństwo obywatelskie
rodzaj inicjatywy w społeczeństwie obywatelskim; zwrócenie uwagi państwa poprzez działanie łamiące lub naruszające istniejące normy prawne, które są sprzeczne z interesem społecznym
Grupy interesów
zbiorowości zrzeszające członków określonej grupy społecznej, które starają się wywierać nacisk na odpowiednie organy państwowe w celu forsowania własnych interesów
Sposoby wywierania nacisku
negocjacje, manifestacje, protesty, strajki, lobbing
Lobbing
taka komunikacja z ośrodkami władzy państwowej, która ma w efekcie przynieść decyzje sprzyjające interesom lobbystów
Organizacja pozarządowa (NGO)
non-governmental organization, non profit (nie czerpiące zysków z działalności); organizacje, które powstają dla osiągnięcia wcześniej ustalonego celu leżącego w interesie publicznym (charytatywne, integracyjne, na rzecz eliminacji patologii etc.)
Organizacja pożytku publicznego
specjalny status (na podstawie odrębnej ustawy), o który mogą ubiegać się wszelkie organizacje i fundacje niezależne od Skarbu Państwa, nie prowadzące działalności politycznej, nie będące związkami zawodowymi, organizacjami pracodawców, bądź spółkami handlowymi
Instytucja społeczna
grupa działająca na rzecz zaspokojenia potrzeb danej społeczności i reprezentująca jej interesy
Funkcje instytucji społecznych
regulacyjna; zaspokojenia potrzeb; integracyjna
Funkcja regulacyjna
organizowanie stosunków w grupie lub pomiędzy grupami i egzekwowanie powierzonych zadań
Funkcja integracyjna
scalanie zbiorowości wokół określonych celów
Rodzaje instytucji społecznych
polityczne, religijne, ekonomiczne, wychowawcze i kulturalne, socjalne
Instytucje polityczne
celem zdobycie, sprawowanie i utrzymanie władzy (partie polityczne, rząd, parlament)
Instytucje religijne
celem zaspokajanie potrzeb duchowych i organizowanie życia religijnego (kościoły, związki wyznaniowe)
Instytucje ekonomiczne
celem wytwarzanie zysku i regulacja obiegu pieniądza (zakłady przemysłowe, banki, sklepy)
Instytucje wychowawcze i kulturalne
celem wychowanie i edukacja kolejnych pokoleń oraz przekazywanie dziedzictwa kulturowego i zaspokajanie potrzeb kulturowych społeczeństwa (szkoła, muzeum, teatr, rodzina)
Instytucje socjalne
celem opieka nad potrzebującymi oraz zaspokajanie potrzeb grup społecznych (organizacje charytatywne, koła zainteresowań)
Ład społeczny
taki model zachowań członków społeczeństwa, który gwarantuje jego istnienie, trwanie i rozwój
Elementy ładu społecznego
współpraca; umiejętność osiągania konsensusu; hierarchia wartości
Czynniki kształtujące ład społeczny
prawo, moralność, religia. Tradycja
Prawo w ładzie społecznym
reguluje życie społeczne, zachowania jednostek i zbiorowości oraz sposoby rozwiązywania konfliktów
Moralność w ładzie społecznym
reguluje interakcje pomiędzy jednostkami i grupami, jest podstawą wyznawanego w społeczności systemu wartości
Religia w ładzie społecznym
integruje zbiorowość, zawiera w sobie system wartości wyznawanych przez grupę wyznawców
Tradycja w ładzie społecznym
stabilizuje, zakorzenia zbiorowość i wyznawane przez nią wartości w historii
Konflikt społeczny
gdy co najmniej dwa podmioty dążą do osiągnięcia tych samych korzyści i celów poprzez wyeliminowanie konkurencji
Przyczyny konfliktów
rozbieżności między klasami społecznymi; dysproporcje między państwami wysoko rozwiniętymi a krajami trzeciego świata; brak równowagi rynkowej; błędy w komunikacji; sprzeczne wartości
Rodzaje konfliktów
kulturowe; wartości; ekonomiczne; rodzinne i małżeńskie; pokoleniowe
Sposoby rozwiązywania konfliktów
negocjacje (wspólne poszukiwanie konsensusu); mediacje (rozmowy prowadzi osoba trzecia); arbitraż (konflikt rozstrzyga osoba trzecia); sąd (wiążące rozstrzygnięcie); głosowanie (ocena społeczna); przemoc (użycie siły i narzucenie rozwiązania przez zwycięzcę); unikanie (rezygnacja jednej ze stron)
Problemy państwa polskiego
bezrobocie; ubóstwo; patologie; masowe zachorowania (choroby cywilizacyjne); migracja ekonomiczna (drenaż mózgu)
Bezrobocie
gdy jednostki w wieku produkcyjnym, zdolne i chętne do podjęcia pracy, nie znajdują stałego zatrudnienia
Przyczyny bezrobocia
przekształcenia w różnych gałęziach przemysłu; brak doświadczenia zawodowego; niskie kwalifikacje
Bezrobocie długoterminowe
trwające dłużej niż 1 rok
Stopa bezrobocia
procentowy wskaźnik poziomu bezrobocia - stosunek liczy bezrobotnych do liczby aktywnych zawodowo
Fiszki stworzone przez prywatnego użytkownika mogą zawierać błędy. Sprawdzone materiały znajdziesz tutaj.nowy test
Jesteś nauczycielem? Chciałbyś łatwo tworzyć kartkówki, krzyżówki, itd.? Chciałbyś mieć więcej opcji (m.in. ilość i rodzaj pytań, ładny wydruk)? Napisz do nas: szkola@fiszkoteka.pl
Odkryj wszystkie pary w najmniejszej liczbie ruchów!
0
kroków
wypróbuj za darmo
