pojęcia

 0    39 fiszek    5mwyn5c7yb
ściągnij mp3 drukuj graj sprawdź się
 
Pytanie język polski Odpowiedź język polski
Aluzja literacka
rozpocznij naukę
świadomy zabieg stylistyczny, polegający na subtelnym lub wyrażnym nawiązywaniu do innych dzieł literackich, stylów, motywów czy postaci, które wzbogacają interpretacje dzieł utworu.
może sie objawiać poprzez podobieństwo imion bohaterów, analogiczne sceny, miejsca akcji lub nawiązania symboliczne
Mitologizacja
rozpocznij naukę
proces literacki polegający na świadomym nadawaniu wydarzeniom historycznym lub postaciom rzeczywistym cech heroicznych, wzniosłych, legendarnych, mitycznych.
Dzięki temu procesowi wydarzenia historyczne zyskują nową jakość interpretacyjną, stając się ponadczasowymi, archetypicznymi wzorcami, nawiązującymi do ogólnoludzkich wartości i ideałów.
Twórca celowo porównuje swoich bohaterów lub przedstawiane zdarzenia do powszechne znanych postaci z mitów, legend czy opowieści bohaterskich, co prowadzi do idealizacji, podkreślenia wyjątkowości oraz nadania im głębszego, symbolicznego wymiaru.
Demitologizacja
rozpocznij naukę
świadomy zabieg literacki polegający na odebraniu postaciom lub wydarzeniom tradycyjnie przypisywanego im heroizmu, wzniosłości i symbolicznego znaczenia
Proces ten prowadzi do obalenia funkcjonującyh w świadomości zbiorowej mitów historycznych i kulturowych, odsłaniając prawdziwe, często bolesne lub rozczarowujące oblicze opisywanych sytuacji.
Jej istotą jest przedstawienie wydarzeń i bohaterów w sposób realistyczny, nierzadko surowy, brutalny, pozbawiony idealizacji.
Ironia
rozpocznij naukę
świadomy zabieg literacki, który polega na celowym wykorzystaniu sprzeczności pomiędzy dosłownym, powierzchniownym znaczeniem wypowiedzi a jej rzeczywistym, głębszym i ukrytym zcnaczeniem
W efekcie czytelnik zostaje zmuszony do interpretacji oraz refleksji nad tym, co nie zostało wyrażone wprost. Zrozumienie ukrytych sensów
Intencjonalne użycie ironii opiera się na dystansie między pozornym sensem komunikatu a tym, co rzeczywiście chce przekazać autor.
Świat przedstawiony
rozpocznij naukę
nazywany również uniwersum, to fundamentalny element dzieła literackiego, obejmujący przestrzeń i czas akcji, bohaterów, wydarzenia oraz relacje między nimi.
sposób kreowania świata decyduje o charakterze całego dzieła, wpływa na sposób jego odbioru, interpretacje i ocene przedstawionych treści,
Autobiografizm
rozpocznij naukę
świadomy zabieg literacki, polegający na wprowadzeniu do dzieła elementów z życia autora- jego przezyc, doświadczeń, myśli i obserwacji rzeczywistości.
dzięki autobiografizmowi literatura zyskuje na autentyczności, głębi emocjonalnej i psychologicznej, co pozwala czytelniko identyfikować się z bohaterami i zbliża ich do uniwersalnych prawd o ludzkim życiu
Funkcją autobiografizmu jest między innymi uwiarygodnienie opisanych wydarzeń, pogłębienie psychologiczne portretu bohaterów oraz uniemożliwienie autorowi osobistej refleksji nad światem
synteza sztuk
rozpocznij naukę
idea artystyczna, zakładająca jedność różnych dziedzin twórczości. Romantyy byli przekonani, że wszystkie języki sztuki wyrażają podobne duchowe treści, bez względu na forme-literacką, muzyczną, teatralną, plastyczną
każda ze sztuk miała operować symbolami, odwołując się do rzeczywistości duchowej, emocjonalnej i metaficznej
alegoria
rozpocznij naukę
postać, wydarzenie lub przedmiot mający ukyte, symboliczne znaczenie(np lis w bajkach krasickiego to alegoria sprytu)
ambiwalencja
rozpocznij naukę
współistnienie sprzecznych uczuć lub postaw wobec jednej osoby lub zjawiska(np ambiwalencja miłości i nienawiści)
anachronizm
rozpocznij naukę
coś, co nie pasuje do swojej epoki historycznej9 np samochód w średniowiecznej powieści)
antropocentryzm
rozpocznij naukę
pogląd, według którego człowiek jest centrum i miarą wszystkiego.
antyteza
rozpocznij naukę
zestawienie dwóch przeciwstawnych pojęć w celu podkreślenia kontrastu(np,życie i śmierć, światło i ciemnośc,
apoteza
rozpocznij naukę
wywyższenie, idealizacja jakiejś postaci, cechy lub wartości(np apoteza miłości i ojczyzny w poezji romantycznej)
archetyp
rozpocznij naukę
pierwotny i uniwersalny wzorzec postaci lub sytuacji(np archetyp bohatera-wędrowca)
autentyczność
rozpocznij naukę
prawdziwość, szczerość wyrazu, bez udawania (np. autentyczność emocji w liryce)
autorytet
rozpocznij naukę
osoba lub instytucja mająca wpływ ze względu na wiedze, doświadczenie lub pozycję społeczną
binarność
rozpocznij naukę
podział na dwa przeciwstawne bieguny, np. dobro-zło, mężczyzna-kobieta (często analizowana w gender studies)
cenzura
rozpocznij naukę
ograniczenie swobody wypowiedzi, szczególnie przez władzę polityczną
cierpienie egzystencjalne
rozpocznij naukę
głębokie, duchowe poczucie bezsensu, samotności, wynikające z refleksji nad ludzkim losem
dekonstrukcja
rozpocznij naukę
rozbijanie i podważanie utartych znaczeń i struktur tekstu, by ukazać jego wieloznaczność
dehumanizacja
rozpocznij naukę
pozbawienie człowieka jego godności, człowieczeństwa(np. w kontekście wojny lub obozów koncentracyjnych)
determinizm
rozpocznij naukę
pogląd, że wszystkie wydarzenia sąą z góry ustalone przez wcześniejsze przyczyny i nieuniknione
dialektyka
rozpocznij naukę
metoda rozumowania przez zestawianie tez i antytez w celu dojścia do prawdy
dychotomia
rozpocznij naukę
podział na dwa wykluczające się elementy(np. duch-ciało, rozum-uczucie)
dyskurs
rozpocznij naukę
sposób mówienia o świecie, kształtujący nasze rozumienie rzeczywistości(mp. dyskurs polityczny, literacki)
egzystencjalizm
rozpocznij naukę
nurt filozoficzny i literacki zajmujący się sensem życia, wolnością i odpowiedzialnością jednostki
empatia
rozpocznij naukę
umiejętność wczuwania sie w sytuacje drugiego człowieka, rozumienia jego emocji
emancypacja
rozpocznij naukę
wyzwolenie się spod dominacji, np kobiet spod opresji społecznej, klas niższych spod władzy elit
emocjonalność
rozpocznij naukę
silne nacechowanie uczuciowe wypowiedzi lub postawy bohatera
epifania
rozpocznij naukę
nagłe, duchowe olśnienie; moment głębokiego uświadomienia sobie jakiejś prawdy
epoka literacka
rozpocznij naukę
okres histori literatury o wspólnych cechach tematycznych i stylistycznych(np. romantyzm, pozytywizm)
etyka
rozpocznij naukę
system norm i wartości, według których jednostka ocenia, co jest dobre, a co złe
ewolucja poglądów
rozpocznij naukę
stopniowa zmiana przekonań bohatera lub narratora pod wpływem doświadczeń
fatalizm
rozpocznij naukę
przekonanie, że los człowieka jest z góry przesądzony i nieunikniony
funkcja symboliczna
rozpocznij naukę
znaczenie ukryte, metaforyczne, przypisane postaciom, miejscom, przedmiotom w dziele literackim
heroizm
rozpocznij naukę
postawa odważna, ofiarna, często związana z walką o wyższe wartości
hiperbolizacja
rozpocznij naukę
celowe wyolbrzymienie w celu wzmocnienia wyrazu artystycznego lub emocjonalnego
homo viator
rozpocznij naukę
człowiek wędrowiec, metafora ludzkiego zycia jako drogi (często w literaturze egzystencjalnej i religijnej)
indywidualizm
rozpocznij naukę
postawa stawiająca jednostkę i jej potrzeby ponad zbiorowość

Musisz się zalogować, by móc napisać komentarz.