fizjo nz

receptory

narzady odbierające bodźce, przetwarzają je na impulsy nerwowe

mechanoreceptory

reagują na dotyk, ucisk, drgania i ruch; występują w skórze, mięśniach i uchu wewnętrznym; umożliwiają czucie dotyku, słyszenie i kontrolę ruchu.

termoreceptory

reagują na temperaturę; znajdują się w skórze i podwzgórzu; odpowiadają za odczuwanie ciepła i zimna oraz termoregulację.

nocyceptory

reagują na bodźce uszkadzające tkanki; występują w skórze i narządach wewnętrznych; wywołują ból.

chemoreceptory

reagują na substancje chemiczne; znajdują się w nosie, języku i naczyniach krwionośnych; odpowiadają za smak, węch i kontrolę oddychania.

fotoreceptor

reagują na światło; występują w siatkówce oka; umożliwiają widzenie.

receptory ze wzgledu na polozenie e i

• Eksteroreceptory – odbierają bodźce ze środowiska zewnętrznego. • Interoreceptory (wisceroreceptory) – odbierają bodźce z narządów wewnętrznych.

receptiry ze wzgledu na polozenie t i

• Telereceptory – odbierają bodźce z daleka, w oku oraz receptory słuchu w uchu wewnętrznym. •Interoreceptory – odbierają bodźce z wnętrza organizmu; znajdują się w narządach wewnętrznych i naczyniach krwionośnych; kontrolują m.in. ciśnienie krwi,

Proprioceptory

informują o położeniu i ruchu ciała; znajdują się w mięśniach i stawach.

ciałka Paciniego

bardzo często wystepujace, położone tuż pod naskórkiem, jak również w głebszych warstwach, w tym w powięziach i trzewiach, np. w krezce; bardzo szybko adaptujące się

ciałka Meissnera

szybko adaptujące się; odbieraja wibrację o niskiej częstotliwości, dotyk oraz ruch po powierzchni skóry,

dyski Merkla

obecne w opuszkach palców; wolno adaptujące się; zakończenia nerwowe komunikuja się synaptycznie z tzw. komórkami Merkla będacymi zmodyfikowanymi keratocytami wydzielającymi neuromediator,

ciałka Ruffiniego

adaptujące się bardzo wolno, odbierające długotrwałe odkształcenia skóry, zlokalizowane w głębszych warstwach skóry oraz w okolicach zawierających tkankę lączną, w tym torebkach stawowych, gdzie sygnalizują stopnień rotacji w stawach

Wrzecionka nerwowo-mięśniowe

wyspecjalizowane receptory czuciowe znajdujące się wewnątrz mięśni poprzecznie prążkowanych. Zbudowane są z tzw, które są otoczone przez liczne włókna ekstrafuzalne. Bodźcem aktywującym wrzecionko jest rozciągnięcie mięśnia.

Odruch miotatyczny

Jest to dynamiczna odpowiedź na nagłe rozciągnięcie, za którą odpowiadają głównie włókna z torebką jąder.

Napięcie mięśniowe

jest stanem stałego, lekkiego skurczu mięśni. wynika ono z tzw. odpowiedzi statycznej generowanej przez włókna z łańcuchem jąder oraz statyczne włókna z torebką jąder.

Mechanizm akomodacji

soczewka jest zawieszona na więzadełkach, które łączą ją z mięśniem rzęskowym. Dzięki swojej elastyczności może zmieniać kształt – gdy mięsień rzęskowy się kurczy, soczewka zwiększa swoją grubość.

Akomodacja do bliży

proces pogrubienia soczewki zwiększa jej siłę łamiącą światło, co pozwala na powstawanie wyraźnego obrazu bliskich przedmiotów na siatkówce.

Wady refrakcji

nieprawidłowości w działaniu układu optycznego oka mogą prowadzić do krótkowzroczności lub dalekowzroczności.

Starczowzroczność

jest to najczęstsza postać dalekowzroczności, która pojawia się wraz z wiekiem.

zaćma

poważne zaburzenie widzenia wynikające z utraty przezroczystości soczewki, najczęściej związane z procesami starzenia się organizmu.

percepcja

zjawisko interpretacji informacji czuciowych w korze czuciowej