biologia

roślinna

ściana komorkowa, chloroplast

zwierzęta

centrosom lizosomy

grzyby

ściana komorkowa

wszystkie?

aparatem błednym basia czyta jedzac mandarynki pijąc ksysomy wakuola rybosomy

ściana komórkowa - funkcje

ochrona, nadawanie ksztaltu, bierze udział w transporcie wody

z czego zbudowana sciana komorkowa u roslin?

celuloza - polisacharyd

z czego zbudowana sciana komorkowa u grzybow?

chityna - glukozamina z azotem

z czego zbudowana sciana komorkowa u bakterii?

mureina - peptydoglikan

funkcja lizosomu

rozklad (liza) za pomoca enzymow zachodzi trawienie wewnatrzkomorkowe

co to lizosom

pecherzyki otoczone pojedyncza blona

enzymy trawienne lizosomów

peptydazy, estrazy, glikozydy

peroksysomy co to

pęcherzyki otoczone pojedynczą błoną

funkcja peroksysomów

pozbywanie sie/niszczenie subs. szkodliwych

co to cytozol

wodny roztwor koloidowy glownie bialek

sklad cytozolu

woda, białka, zwiazki org i nieorg

budowa rzeski

trzon - 10 par milrotulul. ciałko podstawowe 9 tripletów mikrotubul

ruchy cytoplazmy

cyrkulacyjny (kilka wakuoli). rotacyjny (w jednym kierunki). pulsacyjny (w roznych kierunkach 1 wakuola)

cytoszkielet budowa

filamenty aktynowe, filamenty pośrednie, mikrotubule

funkcje filamentow aktynowych

skurcz miesni, ruch pelzakowaty

funkcja filanentow posrednich

wzmocnienie mechaniczne

mikrotubule funkcja

budują wrzeciono podziałowe, budują rusztowanie rzesek i wici, utrzymuja organelle w odpowiednim polozeniu w komorce, transport subs

funkcje mitochondrium

odpowiedzialnosc za procesy oddychania tlenowego, miejsce produkcji energii dla komorki, regulacja metabolizmu kom

budowa mitochondrium

zew błona mito. przesteń miedzyblonowa. wew blona mito, matriks mito, rybosomy, mitoc. DNA

czemu mitochondrium i chloroplast to struktura polautonomiczna

maja przepis na niektore swoje bialka (maja swoje dna). mają rybosomy (wytwarzaja czesc swoich bialek). moga sie dzielic niezaleznie od jadra kom

arg mitochondria i chloroplasty endosymbioza

ma wlasne DNA, rybosomy, enzymy. sa w stanie przeprowadzic procesy metaboliczne jak prokarioty. mają blone

budowa chloroplastu

zew błona chl. przestrzen miedzyblonowa, wew blona chl. stroma, ziarna skrobi, rybosomy, chl DNA, tylakoidy stromy, tylakoidy gran

funkcja chloroplastow

umozliwia wytworzenie glukozy z wody i CO2, czyli umozliwia fotosynteze

plastydy

etioplasty, chloroplasty, chromoplasty, leukoplasty

funkcja jądra komorkowego

steruje (prawie) wszystkimi procesami, umozliwia podzial komorki

budowa jadra kom

jaderko, chromatyna, nukleoplazma, por jądrowy, otoczka jądrowa

pakowanie DNA

1. nic DNA 2. nukleosom - nici DNA nawinięte na białko histonowe 3. soneloid 4. chromatyna 5. chromosom

budowa chromosomu

centromer, chromatyda, telomer

funkcja rybosomow

synteza bialek

budowa rybosomow

bialka, RNA; podjednostka duza i mala

rodzaje rybosomow

w kom eukariotycznych i prokariotycznych

rybosom w eukariocie

w cytozolu/z ER 80s. w organellach (mitochondium, chloroplast) 55s

rybosom w prokariocie

w cytoplaźmie 70s

budowa aparatu golgiego

strefa wejsciowa (cis), wyjsciowa (trans), cysterny

funkcja aparatu golgiego

sortowanie bialek i lipidow, modyfikacje reszt cukrowych glikolipidów, synteza polisacharydow (u roslin)

ER szorstka

ma rybosomy, jest blizej jadra

ER gładka

nie ma rybosomów

funkcja ER szorstkiej

synteza białek

funkcja ER gładkiej

synteza lipidów, magazynowanie jonow wapnia

budowa wakuoli (roslinnej)

tonoplast (błona), sok komorkowy z: substancji odzywczych (cukry bialka aminokwasy), sub nieorg (sole mineralne) i metabolity wtorne

funkcja wakuoli

magazynowanie wody, wplywa na turgor wody, gromadzi substancje zbedne, magazynowanie sub zapasowych

budowa lizosomu

blona lizosomu, enzymy, bialko, pompa protonowa

adkrustacja

zdolność roślin do odkładania substancji (np. wosku, suberyny) na powierzchni ściany komórkowej, dzięki czemu komórka jest chroniona przed nadmiernym przenikaniem wody przez ścianę komórkową.

inkrustacja

jest to zdolność do odkładania niektórych substancji (np. ligniny, krzemionki) w elementach szkieletu celulozowego u roślin, co prowadzi do zwiększonej odporności na uszkodzenia mechaniczne