demokracja

demokracja

ustroj polityczny w ktorym wladza nalezy od narodu(obywateli) ludzie maja wplyw na rzadzenie panstwem (bezposrednio albo poprzez swoich przedstawicieli)

demokracja bezposrednia

system w ktorym obywatele biora bezposrednio udzial w podejmowaniu decyzji politycznych

demokracja posrednia(przedstawicielska)

ma charakter przedstawicielski obywatele sprawuja wladze posrednio poprzez wybor przedstawicieli

referendum

forma demokracji bezposredniej czyli podejmowanie decyzji przez obywateli w drodze glosowania

trojpodzial wladzy

wladza ustawodawcza tworzy prawo, wladza wykonawcza wprowadza prawo w zycie, wladza sadownicza pilnuje przestrzegania prawa

zasady wspolczesnej wladzy

suwerennosc narodu, trojpodzial wladzy, narzednosc prawa w panstwie, pluralizm polityczny

pluralizm

mozliwosc swobodnego gloszenia roznych pogladow oraz tworzenia rozmaitych organizacji spolecznych i politycznych

demokracja oznacza wladze ludu

narodzila sie w starozytynych atenach na przelomie vi i v w.p.n.e

referendum w polsce

w polsce mozna przeprowadzic referendum ogolnokrajowe lub lokalne (gminne, powiatowe, wojewodzkie)

konstytucja

najwazniejszy akt prawny w panstwie ktory okresla ustroj prawa i obowiazki obywateli oraz organizacje wladz

preambula

uroczysty wstep do konstytucji w ktorym zawarte sa wartosci i cele panstwa

trybunal konstytucyjny

organ ktory sprawdza czy ustawy sa zgodne z konstytucja

konkordat

umowa miedzy panstwem a stolica apostolska dotyczaca relacji z kosciolem katolickim

najwazniejszy akt prawny

konstytucja jest najwazniejszym aktem prawnym poniewaz wszystkie inne prawa musza byc z nia zgodne i nie moga jej naruszac

konstytucja koedy

USA 1787 POLSKA 3.05.1791 obecna 2.04.1997

Konstytucjonalizm

forma ustoroju oparta na zasadach zawartych w ustawie zasadniczej (konstytucji, zrodle prawa)

Partia polityczna

zorganizowana grupa ludzi ktora ma wspolne cele polityczne i stara sie zdobyc wladze w panstwie przez wybory

funkcje partii politycznej

reprezentowanie interesow spoleczenstwa, udzial w tworzeniu prawa i polityki panstwowej, mobilizowanie obywateli do udzialu w wyborach

przykladowe partie

PIS Platforma obywatelska lewica PSL

system partyjny

system relacji zachodzacych miedzy partiami wystepujacymi w danym panstwie

rodzaje systemu partyjnego

system monopartyjny-jedna partia ma pelna kontrole(korea polnocna) system dwupartyjny-dominuja dwie glowne partie(USA) system wielopartyjny-wiele partii konkuruje o wladze czesto tworza koalicje (POLSKA)

koalicja rzadowa

porozumienie partii politycznych w celu utworzenia i wspieraniu rzadu zawierana gdy zadna partia nie ma wystarczajacej wiekszosci aby samodzielnie rzadzic

opozycja

tworza ja partie polityczne ktore weszly do parlamentu ale nie rzadza

funkcje opozycji

kontrolowanie rzadu, proponowanie alternatywnych rozwiazan, reprezentowanie glosow wyborcow ktorzy nie poparli rzadzacej wiekszosci